आज्यांची शिकवन (मालवणी)

Written by

#आज्यांची_शिकवन

रामगो चवथे इयत्तेत हुतो.तेच्या पाठीर दोन भयनी हुत्या.रामगो,तेचे भयनी,आऊस,बापूस नी आजे अशी स जना तेंचे घरात हुती.रामग्याच्या बापाशीचा बारीकसा दुकान हुता. तेतूर नारळ,कांदं,बटाटी,चाकलेटा,गुळये,..असा बराच कायनूमायनू इकूक ठेयलेला असायचा.

गुदस्ता रामग्याचो शेरात रवनारो चुलतो तेचे झिलाक नी बायलेक घिऊन इललो,मुलुक देखवूक. आर्य नाव हुता त्या मुलाचा. आर्य तिसरीत हुतो पन काय फाडफाड इंग्रजी बोला! आवशीक ममी नी बापाशीक पप्पा. तेका खरातर मातीत खेळूची लय हौस पन तेची ममी तेका मातयेत हात घालूक देईत नाय हुती. भुतूर जर्मस आसतत सांगी.

एके दिशी आर्यचे ममीक तेची आऊस लय शीक असा म्हनान फोन इलो. तेबरुबर आर्यचो बापूस आर्यचे ममीक घिऊन रत्नागिरीक सासयेकडे जाऊक गेलो. आर्यक तडे कोन बघतलो म्हनान तेका हडेच मुलकात ठेयल्यानी.

रामगो तेका आपले शाळेत घिऊन गेलो.आर्यचे शाळेत जाऊक शाळेची बस हुती. हयसर काय बसबीस नव्हती. रामगो नी तेचे मित्रांवांगडा शेतातल्या म्हेरेंवरसून आर्य चलाक लागलो. लोका भाता कापीत हुती. वझी बांधीत हुती. घराकडे व्हरत हुती. रामग्यान तेका भात कसो पेरतत, नांगरनी कशी करतत ,तरवो कसो लावतत सगळा येवस्थित सांगला. शाळेतल्या मास्तरांनी आर्यक रामग्यावांगडा बसूची परवानगी दिल्यानी. तेना सगळ्या इद्यार्थ्यांका पोएम म्हनान देखवल्यान.

रामगो शाळा सुटल्यार आर्यक घिऊन नह्यवर गेलो.थय तेका तेना वायच वायच पेवूक शिकवला. कुर्ले पकडल्यानी. ईसेक गावले. घरी हाडून आयेक दिल्यानी. मस्तपैकी कुर्लीचा सांबारा नी उकड्या तांदळाचो भात ,सगळी पोटभर जेयली. आर्यक ह्या जेवान लयच आवाडला.

आर्य रामग्यावांगडा पेज जेवायचो. भाजीभाकरी खायचो. भात गिरनीतसून हाडीतागत किती कष्ट करुचे लागतत ता आर्यन बघितलेकारनान तेना अन्नाचो कवाच इद्वास करुचो नाय असा आपले मनानच निश्चय केलो.

निमार कमी झाला काय सगळी पोरा मिळून फाळयेत बेट बॉल खेळीत. तिनसाना देवाच्या पाया पडून अभ्यासाक बसीत. मगे रातीचा जेवान.जा असात ता.हडे आर्यचे कसलेच मिजासी नव्हते. राती तेंका आजी भुताचे गोष्टी सांगी. साताठ दिसात आर्य पेवाक शिकलो. तिखट खाऊक शिकलो. मम्मीशिवाय रवाक शिकलो. तेची मम्मी इली तशी मगे तेका घिऊन गेली. जाताना आर्यन भारी शर्ट नी पेंट घातलली.

रामग्याक तसली शर्टपेंट व्हयी झाली. रामग्यान आवशीक राती सांगल्यान,”आये माका येकतरी आर्यसारी भारीतली शर्टपेंट व्हयी.”

आर्यचे आवशीकव लय वाटा आपले झिलानव भारीतले कपडे घालूचे. पन तेंचे दुकानार जास्ती गिरायका येत नसलेकारनान नफोच हुईत नव्हतो. नफो कसलो.उधारीच वाढलेली.यंदा लोकांचा पीक पावसाकारनान व्हावान गेलला. वायच काय गावला ता गिरनीर न्हेला तर तेचे तांदूळव धड गावाक नाय.सगळी कणी. तेकारनान तेका कोन इकत घेईना. सगळीच फाटकी झालली. बरा झिलमानसा दुसरा काय बघतीत तर तेंका राजकारनापुढी टाईमच नव्हतो.

रामग्याची आऊस नी रामगो ऐतवारी बाजारात गेली. कपड्याचे दुकानात भारी भारी शर्टा दुकानदारान तेंका देखवली. पन किमत लयच म्हाग. रामग्याची आऊस म्हनली,”बाबू इतकं पैकं नायत रं आपल्याकडं. आपून साध्याशा दुकानात बघाया चल. ते दुकानदाराक हे दोघांची दया इली. तेना भुतूरसून येक शर्टपेंट हाडली नी रामग्याचे आवसीक बोललो. हिका पाठलेबाजूक येक बारकोसो होल असा. तुमी घेतलास झाल्या रफू करून दितय. फकस्त दोनशे रुपयात घेऊन जावा.”

रामग्यान परत आवशीकडे काकुळतीन बघल्यान. आवशीन कनवटीची दोनशेची मोड काढली नी दुकानदाराक दिली. दुकानदारानव त्यो होल बाजूचे रफुवाल्याकडसून लगेच रफू करुन दिलो. रामगो लयच खूष झालो.

शाळेत नईन कपडे घालून बोलवलेल्यानी तवा रामगो ह्यो डिरेस घालून ऐटीत गेलो. सगळी पोरापोरी तेचे डिरेसकडं बघान कौतुक करुक लागली. रामग्याक लय बरा वाटत हूता. तितक्यात परबांच्या नितिनान रामग्याचे पाठलेबाजूचो रफू बघल्यान नी मोठमोठ्यान हसाक लागलो. त्येचा हसना ऐकान बाकीचीव पोरा रामग्यार फिदीफिदी हसाक लागली.

रामग्याक लय वाईट वाटला पन तेका तेच्या आज्यांचे शबुद आठवले. तेचे आजे तेका नी तेचे भयनींका रोज चार गोष्टी सांगीत. ते म्हनीत,”पोरांनो कवाच कोनाक तेचे गरिबीवरसून किंवा कुठचेच कारनारसून चिडवायचा नसता. कोनाच्याव डोळ्यात आपल्याकारनान दुखा येता कामा नये. तुमका कवा कोनी चिडवलाच तर तेका मारुक धावू नका. तुमी चिडलात तर चिडवनाऱ्यांका, तुमच्यार हसनाऱ्यांका आजून जोर येतलो. तवा तडेसून गप बाजूक होवा. चिडवनारे,हसनारे आपसी बंद होतले.जास्तीच तरास देवूक लागले तर गुरुजींका नायतर आवशीबापाशीक तेंचा नाव सांगा.”

रामग्या येकदम चिप रवलो. हसनाऱ्या पोरांका खाल्ल्यासारा झाला. तेंनीच मगे येऊन तेची माफी मागल्यानी. रामगोव मगे खुदकन हसलो नी सगळी पोरा परत खेळाक सुटली.

——गीता गजानन गरुड,आंब्रड.
छायाचित्र सौजन्य-कोकण डायरी,कोकण अँड महाराष्ट्र टुरिझम

Article Categories:
मनोरंजन

प्रतिक्रिया व्यक्त करा