Login

नाही म्हणणार हरीनाथ

एक साधं ‘नाही’आयुष्य बदलून टाकतं.
पुढे त्याला गणपात भेटला.

“गणपा, थोडी मदत मिळेल का? आजच गरज आहे.” हरीनाथ म्हणाला.

“अरे, आत्ता नाही हरीनाथ. हात रिकामे आहेत. आठवड्यानंतर बघू…” गणपाताने हात झटकत उत्तर दिलं.

कसलं आठवड्यानंतर…
गणपतच तर नेहमी तातडीची गरज सांगून त्याच्याकडून पैसे उचलायचा.


इंदूआजीच्या दारासमोरुन जाताना त्याला ती घराबाहेर खुर्चीवर बसलेली दिसली.

तीन महिन्यांपूर्वी औषधांसाठी हरीनाथनं तिला शंभर रुपये दिले होते.


“आजी… थोडे पैसे हवेत. आज अतिशय.. गरज आहे”


“अगं बाई, माझ्याकडे काहीच नाही रे… नंतर बघू.”इंदूआजीच्या चेहऱ्यावर बेचैनी चमकली. तिने पटकन म्हटलं आणि घाईघाईने आत जाऊन दार बंद केलं.

रवी दुकानदार.

रवीला तर हरीनाथने कित्येकदा उभं केलं होतं.
दुकानातील पाट्या, फळकूट, अगदी उधारीवरही मदत दिली होती.

“रवी, थोडं तातडीचं काम आलंय. पाच-सात दिवसांत परत करतो” हरीनाथ म्हणाला.


“अहो हरीनाथ, बाजारच मंदी आहे. एक पैसाही नाही हातात. आज शक्य नाही…”रवीने सामान लावताना आपला चेहरा हरीनाथकडे फिरवला सुद्धा नाही.

चार ठिकाणी चार उत्तरं.

एकच टाळाटाळ.
एकच कारणं.
एकच पळवाट.

दररोजप्रमाणे गावातला धुळीचा रस्ता तसाच होता… झाडंही तशीच होती…
हळूवार स्पर्श करणारा वारा देखील तसाच अंगावर फिरत होता.

पण आज हरीनाथला सगळं गावच परकं वाटू लागलं होतं.

रात्रीचा काळोख गावभर दाटला होता. घरासमोरच्या नीमाच्या झाडाखालून येणारा मंद वारा त्याच्या चेहऱ्यावर फिरत होता. ओसरीवर बसलेला तो शांतपणे आकाशाकडे पाहत होता. दिवसभरात ऐकलेल्या  “नाही”, “आत्ता शक्य नाही”, “हातात काही नाही”  या उत्तरांचा प्रतिध्वनी मनात गुंजत होता.

तेवढ्यात त्याच्या मनात एक कटू जाणिव उमटली.
अति उदार तो सदा नादार…
मीच दिलं,
आणि लोकांनी फक्त घेतलं.

तो जेवढं देतो, तेवढंच लोक त्याला विसरतात…
आणि गरज पडली की, तो कोणाच्याच यादीत नसतो
हे आयुष्यात प्रथमच त्याला असह्यपणे जाणवलं.

अन्वी झोपली होती. तिच्या डोक्यावर प्रेमाने हात फिरवत त्याच्या अंत:करणात एकच आवाज घुमत होता
“हिच्यासाठी तरी मला स्वतःला बदलायला हवं.”

दुसऱ्या दिवशी

सकाळी

हरीनाथ साठी एक नवीन सकाळ उगवली होती. त्याने मनात खूप काही ठरवलं होतं. स्वतःला बदलायचा त्यांनी निश्चय केलता.

सकाळची वेळ. अंगणातला सूर्य नुकताच पसरू लागला होता. पक्ष्यांचे आवाज, घरातील मंद वास… आणि हरीनाथच्या मनात मात्र एक ठाम शांतता.

तो उठून अंगणातील बाकावर बसला. त्याची पत्नी, संगीता, त्याच्यासमोर चहा ठेवत विचारते,
“काय रे, आज इतकं शांत का?”


“शांत नाही… आता ठाम झालोय.” हरीनाथ हसला आणि ती आश्चर्याने  त्याच्याकडे पाहू लागली.


“मी आयुष्यभर प्रत्येकाचं काम केलं, पण स्वतःसाठी काहीच नाही. आता थोडा बदल करणार आहे.”तो पुढे म्हणाला.

संगीताने त्याच्या डोळ्यांतला निर्धार ओळखला.
“बरोबर आहे. कधी कधी ‘नाही’ म्हणणंही गरजेचं असतं, हरीनाथ.”

हरिनाथ हलकेच मान हलवतो.
त्या मान डोलण्यात अनेक वर्षांचं ओझं सुटल्यासारखं होतं.


त्यांने मनात निश्चय तर केलता पण अमलात आणता येईल का हे ओळखण्यासाठी त्याला लवकरच एक संधी साधून आली.


0

🎭 Series Post

View all