"खडतर वाटेचं खरं मोल"..लेखक: सुनिल जाधव पुणे, 9359850065
माणूस नेहमी सुखाच्या शोधात असतो. वेदना टाळाव्या, अडचणी दूर राहाव्यात आणि आयुष्य सरळ, सोपं, अडथळ्यांविना चालावं अशी त्याची मनापासून इच्छा असते. पण आयुष्याचं गमक इथेच चुकतं. कारण जे काही खरं, टिकणारं आणि माणसाला उंचावणारं असतं, ते नेहमीच संघर्षातूनच पुढे येतं. जिथे काहीच अडथळे नाहीत, तिथे बहुतेक वेळा खोलीही नसते.
जेव्हा एखादा माणूस योग्य विचार निवडतो, प्रामाणिक मार्ग स्वीकारतो किंवा चांगल्या मूल्यांसाठी उभा राहतो, तेव्हाच त्याच्या वाटेत प्रश्न उभे राहायला लागतात. लोकांचे मतभेद, परिस्थितीची कोंडी, आर्थिक अडचणी, भावनिक संघर्ष, हे सगळं अचानक पुढे येतं. तेव्हा अनेकांना वाटतं, “आपण चुकतोय की काय?” पण प्रत्यक्षात तो क्षणच माणसाला सांगत असतो की तो योग्य दिशेने चाललाय.
सोप्या मार्गावर चालणाऱ्याला फारसा विचार करावा लागत नाही. तिथे निर्णय घ्यायची गरज नसते, तिथे मनाला फारसा ताण येत नाही. पण अशा वाटेवर चालत चालत माणूस आतून रिकामा होत जातो. त्याच्याकडे अनुभव नसतो, ठामपणा नसतो, आणि संकटासमोर उभं राहायची ताकदही नसते. उलट खडतर वाटेवर चालताना प्रत्येक पाऊल माणसाला घडवतं.
अडचणी म्हणजे शिक्षा नाहीत; त्या घडण्याची प्रक्रिया असते. त्या माणसाला थांबवतात, विचार करायला लावतात, स्वतःकडे पाहायला भाग पाडतात. कधी कधी त्या आपल्याला जमिनीवर बसवतात, नम्र करतात, अहंकार मोडतात. आणि नेमकं तेव्हाच माणूस स्वतःला ओळखायला लागतो. आपली खरी क्षमता, आपली मर्यादा आणि आपली अंतर्गत ताकद त्याला त्या क्षणी समजते.
इतिहासात पाहिलं तर ज्यांनी काही वेगळं, चांगलं आणि समाजासाठी उपयोगी केलं, त्यांना सुरुवातीला सन्मान नाही तर संघर्षच मिळाला. त्यांची खिल्ली उडवली गेली, त्यांच्यावर शंका घेतल्या गेल्या, कधी कधी त्यांना एकटंही पाडलं गेलं. पण त्यांनी त्या अडचणींना भीती म्हणून नाही, तर कसोटी म्हणून स्वीकारलं. म्हणूनच ते पुढे गेले.
आयुष्यात अनेक वेळा असं होतं की आपण प्रामाणिक असतो, तरीही आपल्यालाच त्रास होतो. आपण योग्य वागतो, पण फायदा मात्र चुकीच्या लोकांना मिळतो. तेव्हा मनात प्रश्न येतो, “चांगुलपणाचा उपयोग काय?” पण चांगुलपणा हा तात्काळ फायद्यासाठी नसतो; तो दीर्घकाळासाठी माणसाचं व्यक्तिमत्त्व घडवतो. त्याची किंमत उशिरा कळते, पण ती खोलवर रुजलेली असते.
अडथळे नसते तर जिद्द निर्माण झाली नसती. अपयश नसतं तर यशाची किंमत कळली नसती. प्रतीक्षा नसती तर संयम शिकता आला नसता. त्यामुळे प्रत्येक अडचण ही माणसाला काहीतरी देऊन जाते, जरी त्या क्षणी ती फक्त वेदना वाटत असली, तरी पुढे जाऊन तीच वेदना ताकद बनते.
खडतर वाटेवर चालताना अनेक जण मध्येच थांबतात. काही मागे फिरतात, काही तडजोड करतात, तर काही आपलेच मूल्य सोडून देतात. कारण योग्य मार्ग धैर्य मागतो. तो एकटेपणा सहन करण्याची ताकद मागतो. तो लोकांच्या गैरसमजांना शांतपणे झेलण्याची क्षमता मागतो. आणि ही सगळी ताकद प्रत्येकाकडे नसते.
पण जो माणूस या सगळ्यातून ताठ मानेने पुढे जातो, त्याला शेवटी मिळणारं समाधान वेगळ्याच दर्जाचं असतं. ते समाधान कुठल्याही पैशात मोजता येत नाही. कारण त्यामागे स्वतःशी केलेली प्रामाणिकता असते. “मी सोपं निवडलं नाही, मी योग्य निवडलं” ही जाणीव माणसाला आयुष्यभर उभी ठेवते.
म्हणूनच जेव्हा आयुष्यात मार्ग कठीण वाटतो, तेव्हा निराश होण्याऐवजी थोडा थांबून विचार करावा. कदाचित तोच मार्ग आपल्याला आतून घडवण्यासाठी, आपली परीक्षा घेण्यासाठी आणि आपल्याला अधिक सक्षम बनवण्यासाठी असतो. सोप्या वाटा अनेक असतात, पण माणूस घडवणारी वाट नेहमीच थोडीशी कठीण असते.
अडचणी टाळण्याचा प्रयत्न करण्यापेक्षा, त्या समजून घेणं आणि स्वीकारणं हेच शहाणपण आहे. कारण शेवटी जे टिकतं, जे अर्थपूर्ण ठरतं, आणि जे मनाला समाधान देतं, ते सगळं संघर्षातूनच जन्म घेत असतं.
सुनिल जाधव पुणे, 9359850065, topsunil@gmail.com
Download the app
आता वाचा ईराच्या कथा सोप्या पद्धतीने, आजच ईरा app इंस्टॉल करा